“รู้จัก ‘โรคไข้ดิน’ (Melioidosis) โรคติดต่อจากดินและน้ำในหน้าฝน”

“โรคไข้ดิน” หรือชื่อทางการแพทย์ว่า “โรคเมลิออยโดสิส” (Melioidosis) เป็นโรคติดเชื้อแบคทีเรียที่ต้องระมัดระวังเป็นพิเศษในช่วงฤดูฝน เนื่องจากเชื้อโรคชนิดนี้จะอาศัยอยู่ในดินและน้ำที่ปนเปื้อนเชื้อ และสามารถเข้าสู่ร่างกายได้หลายทาง

สาเหตุของโรค
โรคไข้ดินเกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรียที่มีชื่อว่า Burkholderia pseudomallei ซึ่งพบได้ทั่วไปในดินโคลน ดินเหนียว และแหล่งน้ำในเขตร้อนชื้น โดยเฉพาะในพื้นที่เกษตรกรรม
เชื้อโรคสามารถเข้าสู่ร่างกายมนุษย์ได้หลายช่องทาง เช่น
การสัมผัส: เชื้อเข้าสู่ร่างกายทางบาดแผลหรือรอยถลอกตามผิวหนังเมื่อเดินลุยน้ำย่ำโคลน หรือสัมผัสกับดินและน้ำที่มีเชื้อปนเปื้อน
การหายใจ: สูดหายใจเอาฝุ่นละอองจากดินที่มีเชื้อเจือปน
การกิน: ดื่มน้ำหรือรับประทานอาหารที่ปนเปื้อนเชื้อ

อาการของโรค
อาการของโรคไข้ดินมีความหลากหลายและไม่จำเพาะเจาะจง ทำให้วินิจฉัยได้ยากในระยะแรก และอาจคล้ายกับโรคติดเชื้ออื่นๆ เช่น ไข้หวัดใหญ่ หรือปอดบวม หากไม่ได้รับการรักษาที่ถูกต้อง อาจนำไปสู่การติดเชื้อในกระแสเลือดและเสียชีวิตได้
อาการหลักๆ ที่ควรสังเกต ได้แก่

• ไข้สูงเฉียบพลัน และมีอาการหนาวสั่น
• ปวดเมื่อยตามตัว
• อาการที่เกี่ยวข้องกับปอด: ไอ, เจ็บหน้าอก, หายใจลำบาก
• ฝีหรือหนอง: มีฝีหนองเกิดขึ้นตามผิวหนัง หรือตามอวัยวะภายใน
• ติดเชื้อในกระแสเลือด: ซึ่งเป็นภาวะที่อันตรายที่สุดและอาจทำให้เสียชีวิตได้อย่างรวดเร็ว

กลุ่มเสี่ยงที่ควรระวังเป็นพิเศษ
เกษตรกร หรือผู้ที่มีอาชีพที่ต้องสัมผัสกับดินและน้ำเป็นประจำ
ผู้ที่มีโรคประจำตัว เช่น โรคเบาหวาน, โรคปอดเรื้อรัง (โดยเฉพาะถุงลมโป่งพอง), โรคตับหรือโรคไตเรื้อรัง
ผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง

การป้องกัน

• หลีกเลี่ยงการสัมผัส: หากไม่จำเป็น ควรหลีกเลี่ยงการเดินลุยน้ำย่ำโคลน
• สวมใส่อุปกรณ์ป้องกัน: เมื่อต้องทำงานในพื้นที่ที่ต้องสัมผัสกับดินหรือน้ำ ควรใส่รองเท้าบูทและถุงมือยาง
• ดูแลบาดแผล: หากมีบาดแผลหรือรอยถลอก ควรปิดด้วยพลาสเตอร์กันน้ำเพื่อป้องกันเชื้อเข้าสู่ร่างกาย
• รักษาความสะอาด: หมั่นล้างมือและเท้าให้สะอาดด้วยสบู่ทุกครั้งหลังสัมผัสกับดินและน้ำ และอาบน้ำชำระร่างกายทันทีหลังจากการทำงาน

รีบไปพบแพทย์: หากมีอาการไข้สูง ปวดเมื่อย หรือมีฝีหนองหลังจากการลุยน้ำย่ำโคลน ควรรีบไปพบแพทย์ทันที และแจ้งประวัติการสัมผัสกับดินหรือน้ำให้แพทย์ทราบเพื่อการวินิจฉัยที่ถูกต้อง